Να αντιδράσουμε στη βλακεία του Facebook

Το παρακάτω είναι αναδημοσίευση από παλιότερη ανάρτηση της Lifoteam.

Είναι άχαρο να τη λες σε τόσο πολύ κόσμο -τουλάχιστον 500.000 μόνο στην Ελλάδα- επειδή αναλώνονται σε μια δραστηριότητα που τους ευχαριστεί, αλλά αυτό ειδικά το νταραβέρι στο facebook μου φαίνεται πραγματικά ακατανόητο. Κι εγώ ξεχνιέμαι στο Internet -το οποίο, μεταξύ άλλων, έχει αποκαλύψει και τα απεριόριστα περιθώρια κωλοβαρέματος του ανθρώπινου είδους- αλλά τι είδους ανάγκη οδηγεί τόσο πολύ κόσμο να σαχλαμαρίζει ασύστολα με τους κατά φαντασία «φίλους» του, δεν μπορώ να το πιάσω με τίποτε. Είναι τόσο δύσκολο να κάνεις και να διατηρήσεις φιλίες - είτε online είτε offline. Η ίδια η έννοια της φιλίας μοιάζει έτσι κι αλλιώς συχνά τόσο φευγαλέα και ρευστή, που το ξεχείλωμά της μέχρι πλήρους ακύρωσης στις σελίδες του facebook δεν είναι μόνο ανόητη, είναι προσβλητική. Κανείς δεν επικοινωνεί με φίλους του μέσω facebook -απλά ψιλοσαχλαμαρίζει στην καλύτερη περίπτωση με ψιλο-αγνώστους (η ψιλοκουβέντα στα πιο βαρεμένα όριά της), και στη χειρότερη γίνεται μέλος για να κατασκοπεύει τα παιδιά του. Στις περισσότερες σελίδες των μελών που δεν είναι μαθητές ή φοιτητές -και είναι άπειρες πια αυτές οι περιπτώσεις- οι «φίλοι» ανήκουν σε κάποια από τις παρακάτω κατηγορίες: παλιοί συμμαθητές που ήλπιζες να μην ξανασυναντήσεις ποτέ, το χαζοχαρούμενο αφεντικό σου που ξαφνικά την είδε «hipster» και φανατικός της «κοινωνικής δικτύωσης», κάποιοι άνθρωποι που δεν έχεις δει ποτέ αλλά ανεβάζουν τον αριθμό των «φίλων» σου, μέλη της οικογένειάς σου (αυτό κι αν αψηφά κάθε είδους κοινή λογική), συνάδελφοι με τους οποίους δεν θα έβγαινες ποτέ έξω (και οπωσδήποτε δεν θα έπαιρνες ποτέ τηλέφωνο), κάποια ή κάποιον πρώην που δεν έκανε ούτε καν για περιστασιακή σχέση της προκοπής και τώρα αναβαπτίστηκε ως «φίλος» και στοιχειώνει τον υπολογιστή σου.

Το myspace μπορεί να ξέπεσε -άπειρες πλέον οι σελίδες γνωστών που τις εγκαινίασαν με ενθουσιασμό, αλλά παραμένουν αραχνιασμένες εδώ και μήνες ή ακόμα και χρόνια- αλλά τουλάχιστον είχε και έχει ένα νόημα «κοινωνικής δικτύωσης» ως μέσο διάδοσης σύγχρονης μουσικής και καλλιτεχνικής έκφρασης. Τι νόημα έχει το feedback σχετικά με το πότε κατούρησε (κυριολεκτικά) τελευταία φορά ο/η «φίλος/η» σου στην ενημέρωση του facebook; Θέλω να πω δεν χρειάζεται να είσαι «τεχνοφοβικός» ή απομεινάρι του περασμένου αιώνα για να υποστηρίξεις ότι υπάρχουν πολύ πιο χρήσιμοι τρόποι για να περάσει κανείς την ώρα του και σίγουρα πιο διασκεδαστικοί για να τη σπαταλήσει. Ούτε εννοεί κανείς απαραίτητα ότι πρέπει σώνει και καλά να βγεις έξω και να κοινωνικοποιηθείς με τρισδιάστατους ανθρώπους σε συνθήκες surround sound. Το facebook δεν είναι ούτε «γενιά» ούτε «κίνημα», είναι το δημιούργημα ενός επιτήδειου dot com νεαρού εκατομμυριούχου με φαντασιώσεις «σπασίκλα ροκ σταρ» από τους άπειρους οι οποίοι μαϊμουδίζουν το στυλ του Στιβ Τζομπς ή του Μπιλ Γκέιτς. Είναι ένας ηλεκτρονικός πίνακας ανακοινώσεων, απίστευτα αργός για τα δεδομένα της σύγχρονης τεχνολογίας, χωρίς συγκροτημένο design, γεμάτο από τα πρησμένα προφίλ ανθρώπων που μοιάζουν να έχουν απίστευτα πολύ χρόνο και ένα κάρο ενοχλητικές διαφημισούλες μεταμφιεσμένες σε alerts προς το χρήστη.

Και να πεις ότι λειτουργεί επαγγελματικά τουλάχιστον... Μόνο για PR και event planning της πλάκας. Ούτε είναι τυχαίο το γεγονός ότι οι πιο «ειδικοί» επαγγελματίες του διαδικτυακού συστήματος (webmasters, webdesigners κ.λπ.) δεν ασχολούνται συνήθως με τέτοια πράγματα. Αλλά και πόσοι πραγματικά από τα εκατομμύρια μέλη το χρησιμοποιούν τακτικά; Ξέρω ανθρώπους που γράφτηκαν και δεν ξεγράφτηκαν ποτέ μόνο και μονό επειδή είναι τόσο πονοκέφαλος η διαδικασία να σβήσεις το προφίλ, τα σχόλια κ.λπ. (ακόμα και η virtual αυτοχειρία είναι πακέτο στις μέρες μας).

Μην το κάνουμε και μέγα ζήτημα, αλλά είναι λίγο θλιβερό να βλέπεις μεγάλους ανθρώπους να παλιμπαιδίζουν στο facebook, να στέλνουν ο ένας στον άλλο κακοτραβηγμένες φωτογραφίες από τις διακοπές τους και να «κατουράνε» ανοησίες στον «Τοίχο» των «φίλων» τους. Αν πρόκειται για «κοινωνικό χώρο», τότε μιλάμε για κοινωνικό χώρο σε πλήρη σύγχυση. Άπειρα τα κωμικοτραγικά περιστατικά που έχουν συντελεστεί σ' αυτό το σύστημα επικοινωνίας (άγνωστων συχνά μεταξύ τους) «φίλων». Μια γνωστή έχει ένα φίλο καθηγητή στην Αμερική, ο οποίος έχει το ίδιο όνομα με τον αδικοχαμένο πιτσιρικά Αλέξη Γρηγορόπουλο, και τη μέρα που μαθεύτηκε το τραγικό γεγονός έλαβε δεκάδες συλλυπητήρια μηνύματα στο facebook (τώρα τι είδους άτομα στέλνουν mail σε κάποιον που υποτίθεται ότι είναι νεκρός, άλλη ανωμαλία αυτή...). Πρόσφατη είναι επίσης η περίπτωση διαρρήκτη στη Νέα Ζηλανδία που «επικοινωνούσε» την παραβατική δραστηριότητά του (με το πραγματικό του όνομα) στους «φίλους» του. Οι αστυνομικοί που τον συνέλαβαν δεν πίστευαν ότι κάποιος μπορεί να είναι τόσο ηλίθιος. Κι όμως, η ηλεκτρονική «κοινωνική δικτύωση» απελευθερώνει για κάποιο μυστήριο λόγο τους ανθρώπους όχι μόνο από τις αναστολές τους αλλά κι από τα λογικά τους καμιά φορά.